Evropu čeka neizvjesna zima: Gas skuplji 140 odsto, skladišta slabije popunjena

Evropska unija razmatra mogućnost koordinisanog smanjenja potrošnje energije usljed rastućih cijena gasa i potencijalnih poremećaja u snabdijevanju, dok rat na Bliskom istoku dodatno pojačava pritisak na energetsko tržište.

Ministri energetike EU razgovaraće 29. oktobra o mogućim mjerama štednje, uključujući ograničavanje grijanja u javnim zgradama, isključivanje nepotrebne rasvjete i smanjenje potrošnje gasa i struje. Odluke o uvođenju ovih mjera još nisu donesene, a prijedlog potiče od Irske, koja trenutno predsjedava Savjetom EU.

Evropski komesar za energetiku Dan Jorgensen upozorio je na krizu cijena povezanu sa rizicima u snabdijevanju, ističući da bi države članice trebalo da razmotre dodatne mjere štednje. EU je, prema njegovim riječima, bolje pripremljena za zimu nego 2021. godine zahvaljujući većim kapacitetima za uvoz tečnog prirodnog gasa (LNG), većem udjelu obnovljivih izvora energije i smanjenoj potrošnji gasa, ali je potrebna dodatna priprema.

Cijene gasa porasle su za 140 odsto od početka sukoba SAD i Izraela protiv Irana, dok je cijena sirove nafte Brent dostigla 110 dolara po barelu. Skladišta gasa u EU popunjena su oko 70 odsto, što je za 12 procentnih poena manje nego u istom periodu prošle godine, a najniži nivo popunjenosti za ovaj period od 2011. godine.

Ormuski moreuz, ključna ruta za svjetski transport nafte i gasa, ostaje zatvoren, što dodatno ugrožava snabdijevanje. Ukoliko se kriza nastavi, EU bi se mogla suočiti sa manjkom gasa od 12 do 15 odsto u slučaju snažnog talasa hladnoće.

Evropska komisija razmatra i prijedlog za objedinjavanje potražnje za energijom na nivou EU kako bi se koordinisalo raspodjeljivanje energenata. Međunarodna agencija za energetiku (IEA) spremna je da koordinira dodatno oslobađanje hitnih rezervi nafte, dok je Španija najavila oslobađanje 4,4 miliona barela iz strateških rezervi, a Saudijska Arabija ponudu dodatnih količina sirove nafte za Evropu.

Za sada nema odluke o uvođenju obaveznih mjera štednje na nivou EU, a predstojeći razgovori treba da pokažu spremnost država članica na koordinaciju potrošnje u slučaju produžene energetske krize.

Izvor: RepublikaSrpska.net